Türk alfabesi 29 harften oluşur. Yazı yazarken sözcüklerin doğru biçimde kurulması, sözlükte aranması ve alfabetik sıralanması için bu harfleri tanımak önemlidir. Türkçede harf sayısı ile ses sayısı her zaman aynı kavramı anlatmaz: harf yazıdaki işarettir; ses ise konuşmada üretilir.
Türk alfabesindeki harfler
A, B, C, Ç, D, E, F, G, Ğ, H, I, İ, J, K, L, M, N, O, Ö, P, R, S, Ş, T, U, Ü, V, Y, Z sırasıyla Türk alfabesini oluşturur. Bu diziliş, sözlüklerde aranan sözcüklerin nerede bulunacağını belirler. Örneğin Ç, C’den; Ş de S’den sonra yer alır.
Ünlüler ve ünsüzler
Alfabemizde sekiz ünlü harf bulunur: A, E, I, İ, O, Ö, U, Ü. Geri kalan 21 harf ünsüzdür. Ünlüler söylenirken ağız içindeki hava akımı belirgin bir engele uğramaz. Ünsüzlerde ise ses oluşumu sırasında farklı derecelerde daralma veya kapanma vardır.
Ğ harfi ile sözcük başı
Türkçede yumuşak g (Ğ), yerleşik sözcüklerin başında kullanılmaz. Bu nedenle alfabetik bir kelime dizininde Ğ harfi gösterilebilir, fakat normal koşullarda altında başı Ğ olan bir kelime listesi bulunmaz. Bu durum, sözlüklerde yapay sözcükler oluşturmamak açısından önemlidir.
Alfabetik kelime araması nasıl yapılır?
Önce sözcüğün ilk harfini belirleyin; ardından sözlük dizininde o harfin listesini açın. Örneğin “kalem” için K harfiyle başlayan sözcükler bölümünü inceleyebilirsiniz. Sözcüğün uzunluğu önemliyse dört harfli kelimeler gibi harf sayısı listelerini kullanın.